General

የኢፌዴሪ የመንግሥት ግዥና ንብረት ባለሥልጣን የተሰጡትን ኃላፊነትና ተግባር ለማከናወን እያደረገ የሚገኘውን እንቅስቃሴ በዚህ ዓምድ ላይ በማቅረብ አንባቢዎች ስለ ባለሥልጣኑ ግንዛቤ እንዲኖራቸው እየተደረገ ይገኛል፡፡

በዚህ መሰረት በባለፈው ዕትም ስለ ዘላቂ የመንግሥት ግዥ ምንነት፣ ዓላማዎች፣ መርሆዎች፣ አተገባበር እና ቀጣይነቱን ለማረጋገጥ ምን መደረግ እንዳለበት በመንግሥት ግዥና ንብረት ባለሥልጣን የሕዝብ ግንኙነትና ኮሙኒኬሽን ሥራ አስፈፃሚ ከሆኑት ከአቶ ዮናስ ሀበሻ ጋር የተደረገውን ቃለ ምልልስ አቅርበን ማስነበባችን የሚታወስ ነው፡፡

በዛሬው ዓምዳችን ደግሞ የኤሌክትሮኒክ ግዥ (e-GP) ሥርዓት የሕጋዊነት ኦዲት እና የኦዲት ክትትል ሚናን በሚመለከት ከክዋኔና ሕጋዊነት ኦዲት ክትትል ሥራ ክፍል መሪ ሥራ አስፈጻሚ አቶ አዲስ ጎዳና ጋር ቆይታ በማድረግ ምላሻቸውን ይዘን ቀርበናል፡፡

በቅድሚያ የክዋኔና ሕጋዊነት ኦዲት ክትትል ሥራ ክፍልን ተልዕኮ እና ኃላፊነት ቢያብራሩልን ?

አቶ አዲስ:- ጥያቄውን ከመመለሴ በፊት መነሻ ማድረግ የሚያስፈልገው ጉዳይ አለ፡፡ ይኸውም የመንግሥት ግዥና ንብረት አስተዳደር አዋጅ አንቀጽ 12 ንዑስ አንቀጽ 13 ምን ይላል የሚለውን ማየት አስፈላጊ ይሆናል። በዚህ አዋጅ አንቀጽ 12 ንዑስ አንቀጽ 13 የመንግሥት ግዥ እና ንብረት አስተዳደር እንዲሁም የመንግሥት እና የግል አጋርነት ዘርፍ ግዥዎችን አፈፃፀም በራሱ ዕቅድ፣ እንዲሁም ጥፋት ስለመፈፀሙ ጥቆማ ሲቀርብለት ሂደቱን በማስቆም የሥርዓት መጠበቅ ወይም የክዋኔ ኦዲትና ክትትል የማካሄድ እና በግኝቱ መሠረት ተገቢውን ርምጃ እንደ አግባብነቱ በራሱ መውሰድ ወይም ሥልጣን ባላቸው ሌሎች አካላት እንዲወሰድ ማድረግ መሆኑን ያስቀምጣል።

ይህን መነሻ አድርገን የክፍሉን ሥራ ስንመለከት የክዋኔና ሕጋዊነት ኦዲት ክትትል ሥራ ክፍል በመንግሥት ግዥና ንብረት አስተዳደር ሥርዓት ውስጥ የሚፈጸሙ ተግባራት ከሕግ፣ ከደንብ፣ ከመመሪያ እና ከተቀመጡ አሠራሮች ጋር ተጣጥመው መፈጸማቸውን ለማረጋገጥ የሚሠራ ክፍል ነው።

በተጨማሪም የኦዲት ግኝቶችና ምክረ ሀሳቦች በተገልጋይ ተቋማት ተግባራዊ መደረጋቸውን በመከታተል የአሠራር ክፍተቶች እንዲታረሙ እና የተቋማት የውስጥ ቁጥጥር ሥርዓት እንዲጠናከር ያግዛል። በመሆኑም ክፍላችን በመንግሥት ግዥ ሥርዓት ውስጥ የተጠያቂነትና የግልፅነት ባሕል እንዲጎለብት ከፍተኛ ሚና ይጫወታል።

(ሰኔ 18/2018 ዓ/ም)፣ የኢፌዴሪ የመንግስት ግዥና ንብረት ባለስልጣን የንብረት ማስወገድ ሂደት እና የኢፍሊት ማናጅመንት (e-Fleet Management) አተገባበርን በሚመለከት ከባለድርሻ አካላት ጋር ውይይት አካሄዷል።

የውይይት መድረኩን በንግግር የከፈቱት የባለስልጣኑ ዋና ዳይሬክተር ክብርት ወ/ሮ መሰረት መስቀሌ በንግግራቸው የመንግስት ሀብትና ንብረትን በቁጠባ፣ በግልጽነትና በብቃት ማስተዳደር ያለውን የላቀ ጠቀሜታ ያብራሩ ሲሆን የተሽከርካሪ ስምሪትና ነዳጅ አጠቃቀም ስርዓትንም በጥብቅ ስነ- ምግባር መተግበር እንደሚያስፈልግ አብራርተዋል።

የንብረት አያያዝና አወጋገድን በሚመለከት ገለጻ ያቀረቡት በመንግስት ግዥና ንብረት ባለስልጣን የመንግስት ግዥና ንብረት ማሻሻያ እና አቅም ግንባታ መሪ ስራ አስፈጻሚ አቶ መላክ ተጓዴ በበኩላቸው የመንግስት ተቋማት ያሉባቸውን የአፈጻጸም ክፍተቶች መለየት ስለሚቻልበት ሁኔታ፣ አገልግሎት የማይሰጡና የተከማቹ ንብረቶችን በተገቢው ሒደትና ፍጥነት ማስወገድ ያለውን ኢኮኖሚያዊ ፋይዳ  እንዲሁም የንብረት አያያዝንና አወጋገድን ለማሻሻል እየተወሰዱ ስላሉ የአቅም ግንባታ ስራዎችን አብራርተዋል።

በሌላ በኩል የተሽከርካሪ ስምሪት እና ነዳጅ አጠቃቀም ስርዓትን (e-Fleet management Sysytem) አፈጻጸምና አሁናዊ ሁኒታን በሚመለከት የኢጂፒ (e-GP) ፕሮጀክት ጽ/ቤት ማናጀር አቶ ያፌት መኮንን ገለጻ ቀርቧል። አቶ ያፌት በገለጻቸው በፌዴራል ባለበጀት መስሪያ ቤቶች ላይ ያለው የኢፍሊት ማናጅመንት አፈጻጸም ያለበትን ተጨባጭ ሁኔታ እንዲሁም ስርዓቱ የመንግስት ተሽከርካሪዎችን ቁጥጥር ለማዘመን፣ የነዳጅና የጥገና ወጪን ለመቀነስ ብሎም ግልጽነትን ለማስፈን እያበረከተ ስላለው አስተዋጽኦ እና ስርዓቱ ያለበትን የትግበራ ደረጃና በቀጣይ ሊሻሻሉ ስለሚገባቸው ጉዳዮች ሰፊ ማብራሪያ ሰጥተዋል። በእለቱ የሙስና ተጋላጭነት ስጋት ጥናትም በስነ- ምግባርና ጸረ- ሙስና ኮሚሽን ቀርቦ ውይይት ተደርጎበታል።

የቀረቡትን ገለጻዎች መነሻ በማድረግ ውይይት የተደረገ ሲሆን ከተሳታፊዎች የተለያዩ ጥያቄዎችና አስተያየቶች ቀርበዋል። በመጨረሻም በክብርት ወ/ሮ መሰረት መስቀሌ  እና ባለደረቦቻቸው የጥያቄዎች ምላሽና ማብራሪያ የእለቱ ውይይት ተጠናቋል።

(ሰኔ 13 ቀን 2018 ዓ.ም)፣ የመንግስት ግዥና ንብረት ባለስልጣን የ2018 በጀት ዓመት ዕቅድ አፈጻጸም ሪፖርት እና የ2019 በጀት ዓመት ዕቅድ ዝግጅትን በተመለከተ ከሠራተኞቹ ጋር ሰፊ የውይይትና የገምገማ መድረክ አካሂዷል።

የ2018 በጀት ዓመት እቅድ አፈጻጸምና የ2019 በጀት ዓመት ዕቅድን ያቀረቡት የባለስልጣኑ የሥራ አመራር ዋና ሥራ አስፈጻሚ አቶ ዳንኤል ገረመው ሲሆኑ ባለፈው በጀት ዓመት ባለስልጣኑ ዘመናዊ፣ ግልጽና ተጠያቂነትን የተላበሰ የግዥና ንብረት አስተዳደር ሥርዓት ለመገንባት በርካታ ተግባራትን እንዳከናወነ አብራርተዋል። አቶ ዳንኤል በሪፖርታቸው በተለይም የመንግስት ኤሌክትሮኒክ ግዥ ስርዓት (e-GP) አጠቃቀምን በውጤታማነት መመራት፣ የአቅም ግንባታ ስራን ማጠናከር፣ የህግ ማዕቀፎችን ተፈጻሚነት መከታተልና ማስፈጸም እንዲሁም የሀብት አጠቃቀምን ማሳደግ ላይ ከፍተኛ ስራ መሰራቱን አመላክተዋል። 

በዚህም በበጀት ዓመቱ በሲስተም ግዥ የሚፈጽሙ ተቋማት ቁጥር 367 መድረሱን፣ ለ13,913 ባለሙያዎችና አቅራቢዎች በተለያዩ ዘርፎች ሥልጠና መሰጠቱን፣ የአዋጅ ቁጥር 1333/2016 ማስፈጸሚያ መመሪያዎች ሥራ ላይ መዋላቸውን ተከትሎ 42 የሚደርሱ መደበኛ የጨረታ ሰነዶች እና ሌሎች የአሰራር ስርዓቶች መዘጋጀታቸውን አብራርተዋል።  

አቶ ዳንኤል አክለውም በ2018 በጀት ዓመት የኢንፎርሜሽን ኮሙኒኬሽን መሠረተ ልማት ውስንነት፣ የክህሎት ልዩነትና የኢንተርኔት መቆራረጥ በዋናነት ተግዳሮት የነበሩ መሆናቸውን ጠቅሰው፤ የ2019 በጀት ዓመት ዕቅድ እነዚህን ተግዳሮቶች በመፍታት የመንግስት ኤሌክትሮኒክ ግዥ ሥርዓትን ሙሉ ትግበራ ማረጋገጥ፣ የመንግስት ንብረት ዲጂታል ምዝገባን ማሻሻልና የመረጃ ጥራትን ማጠናከር ላይ በትኩረት እንደሚሠራ አስገንዝበዋል።

በመጨረሻም ከሰራተኞች የተለያዩ ጥያቂዎች እና አስተያየቶች የተነሱ ሲሆን ምላሽና ማብራሪያ ተሰጥቶባቸዋል።

በእለቱ የማጠቃላያ ንግግር ያደረጉትና የቀጣይ የስራ አቅጣጫ የሰጡት የባለስልጣኑ ዋና ዳይሬክተር ክብርት ወ/ሮ መሰረት መስቀሌ በበኩላቸው ተቋሙ ዘመናዊ የመንግስት ግዥና ንብረት አስተዳደር ሥርዓትን በማጠናከር በ2022 ዓ.ም በአፍሪካ አርአያ ከሆኑ ተቆጣጣሪ ተቋማት አንዱ ለመሆን የሰነቀውን ራዕይ ለማሳካት እያንዳንዱ የሥራ ክፍልና ባለሙያ በቁርጠኝነት መንቀሳቀስ እንዳለበት አሳስበዋል።

ክብርት ወ/ሮ መሰረት በሰጡት የስራ አቅጣጫ በ2019 በጀት ዓመት የታቀዱትን የዲጂታል ለውጥ ስራዎችን ማፋጠን፣ የአቅም ግንባታ ስራዎችን ማጠናከር፣ የኢፍሊት ትግበራን ማሳደግ፣ የሥርዓት ትስስርን ማሻሻልና ጠንካራ የቁጥጥርና የኦዲት አቀራረብን መተግበር የመንግስትን ሀብት በአግባቡ ለመጠበቅና ብክነትን ለመቀነስ ወሳኝ መሆናቸውን በመግለጽ ሠራተኛው ለዕቅዱ መሳካት የበኩሉን እንዲወጣ አቅጣጫ አስቀምጠዋል።